DOLAR 5,7820
EURO 6,5333
ALTIN 257,5
BIST 94.158
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 32°C
Parçalı Bulutlu

Binlerce ton Malatya kayısısı satışa çıkarılamadı

05.02.2019
A+
A-

On binlerce ton kayısının üretildiği ve ülke ekonomisine 400 milyon dolar katkının sağlandığı Malatya’da üreticiler zor zamanlar geçiriyor. Üretici 2018 hasadını düşük ücretle satmak zorunda kalırken, halen binlerce ton kayısıyı pazara sürebilmiş değil. Üretim girdilerinin dolar bazında artması, üretici köylünün kooperatiflerinin devlet tarafından kapatılması ve destek verilmemesi üreticinin geleceğini belirsizliğe bıraktı. Tüccarın insafına terk edilen üreticiler ise her yıl binlerce kayısı ağacını keserek üretimden el çekiyor.
Kayısı üreticilerinin sorunlarını kurumlarla konuştuk.

‘ÜRETİCİ TÜCCARIN İNSAFINA TERK EDİLDİ’

Mazlum KÖSE ve Orhan CANPOLAT’ın haberine göre, Büyük bir emek ve maliyetle üretilen kaysının üreticisinin pazarlama sorunu yaşadığını söyleyen Akçadağ Ziraat Odası Eski Yöneticisi Ali Seydi Köroğlu, “1980-2000 yılları arasında kayısı kooperatifleri ve kayısı birliği vardı ve pek pazar sorunu yaşanmıyordu. Tüccarla anlaşamayan birliğe, birlikle anlaşamayan tüccara ürününü satabiliyordu. Rekabet vardı, fiyatlarda istikrar vardı. Kayısı birliği devlet tarafından kapatıldı ve üretici tüccarın insafına terk edildi. 2018 yılı hasadı ya yok pahasına satıldı ya da halen çiftçinin ambarlarında ne olacağı belli olmadan bekletiliyor” dedi. Şu anda kayısı fiyatlarının ayaklar altında olduğunu aktaran Köroğlu, “Tefeci tüccarlar, maliyetin çok altında fiyat teklif ediyor. Borç batağındaki üreticiler icralarla, faizlerle baş edemediğinden dolayı tüccarların teklif ettiği fiyatlara boyun eğmek zorunda kalıyor. Üretici canından bezmiş durumda. Her yıl binlerce kayısı ağacı kesiliyor. Üzülerek söylemek gerekir ki, kayısı üretimi de bitmekle karşı karşıyadır” dedi.

‘ÜRETİM DOĞANIN KADERİNE HAVALE EDİLDİ’

Kayısının hem il, hem de ülke için kayda değer bir gelir kaynağı olduğunu vurgulayan Ziraat Mühendisi Hasan Avcı, bu gelirin minimum 400 milyon dolar olduğunu söyleyerek, gelen iktidarların bunu geliştirmek için girişimde bulunmadığını belirtti. Ülkenin içinde bulunduğu krizi hatırlatan Avcı, “Ekonomik krize en az maruz kalması gereken sektör tarım sektörü olmalıdır. Çünkü; tarım ürünleri zorunlu ihtiyaçlar sınıfındadır ve talep esnekliği düşük seviyededir. Dolayısıyla dayanıklı tüketim malları kadar olumsuz etkilenmemesi gerekir. Ama ülkemizde bu genel doğru işlememektedir. Mecliste çıkarılan torba yasalar misali tüm sektörler aynı torbaya konulmuş olup yükün büyük bölümü de tarım sektörüne bindirilmiştir” dedi. Kayısının bu krizden iki temel yönde etkilendiğini söyleyen Avcı, “Biri üreticinin örgütsüz ve dağınık oluşu ve buna bağlı olarak ürünün hiçbir tarım desteği kapsamında olmayışı diğeri de tarım girdilerindeki aşırı fiyat artışı. Bu girdilerden ilaçta yüzde 70-80, gübrede ise yüzde 90-100 gibi bir artış yaşandı” dedi. Tüm bunların sonucunda üreticinin üretim için gerekli olan görevlerini yapamadığını söyleyen Avcı, “Gelecek yılın kayısı üretimi doğanın kaderine havale edilmiştir” dedi.

‘ÜRETİM PLANLAMASI YAPILMALI’

Ören Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Arif Kalı, Tarım il müdürlüklerinin, ziraat odalarının, üretici birliklerinin ve kooperatiflerin bir araya gelerek çözümler üretmelerinin önemine dikkat çekerek, “Üretici köylülerin bir çatı altında toplanıp üretim planlaması yapması ve ürün çeşitlemesine gitmesi gerekmektedir. Yoksa piyasaya yabancı tekeller egemen olur ki bu da zaten can çekişen üretici köylülerin sonu anlamına gelir” dedi.

‘ÇÖZÜM ÖRGÜTLÜ MÜCADELE’

Uzun yılardan beri uygulanan dışa bağlı tarım politikalarının yanlışlıklarına dikkat çeken Tüm Köy Sen Kurucu Üyesi Ali Gürel, “Başta hububat olmak üzere tütün ve şeker pancarı üretimi bitme noktasına geldi. Malatya üreticisinin tek umudu olarak elinde kayısı üretimi kaldı. Kayısı üreticisi, gerek üretim aşamasında, gerek pazarlama aşamasında yeterli devlet desteği almadığı için geleceği açısından ciddi bir belirsizlikle karşı karşıyadır” dedi. Kayısı üreticisinin tarımsal girdilerinin artmasına karşın yıllardır, ürünün aynı fiyata satıldığını söyleyen Gürel, “Tüm üreticiler, kendi sendikaları çatısı altında örgütlenerek girdilerin makul bir seviyeye çekilmesi, ürünlerimizin hak ettiği değerde pazar bulabilmesi, üreticileri zarara sokan yanlış uygulamaların sona ermesi ve çiftçiler lehine yeniden düzenleme yapılması için mücadelemizi yükseltmeliyiz. Başka da çaremiz yoktur” dedi.
(Evrensel)

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.