DOLAR 5,6911
EURO 6,3166
ALTIN 269,2
BIST 106.360
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 22°C
Parçalı Bulutlu

Gazeteci Levent: Türkiye Suriye’de çıkmazda

04.09.2019
A+
A-

İSTANBUL – Türkiye’nin İdlib’de tamamen Rusya’ya bağımlı hale geldiğini kaydeden gazeteci Hediye Levent, Türkiye’nin İdlib dahil bütün Suriye politikasının bir çıkmaza girdiğini söyledi. 

Rusya destekli Suriye rejim güçleri ile Türkiye destekli Heyet Tehrir El Şam (HTŞ/El Nusra) arasında İdlib’de yaşanan çatışmalar kritik bir aşamaya girdi. Yaşanan durumu düzeltmek için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Rusya’ya giderek Rusya Devlet Başkanı Putin ile görüşme gerçekleştirdi. Görüşme sonrası İdlib’de bulunan bazı gruplar Türkiye’ye karşı ayaklandı. İdlib’de yaşanan gelişmeleri gazeteci Hediye Levent değerlendirdi. 
 
ÇATIŞMA NEDENİ ‘GÜVENLİ BÖLGE’
 
İdlib’de uzun süredir çatışmaların yaşandığını ifade eden Levent, ancak son zamanlarda çatışmaların yoğunlaştığını hatırlattı. Hem Rusya’nın hem de Şam’ın İdlib’deki durumun askeri yolla değil, siyasi çözümden yana oldukları için şimdiye kadar operasyonlarını artırmadıklarını dile getiren Levent, “Özellikle Rusya İdlib konusunda siyasi ve diplomatik süreçlere ağırlık veriyordu. Çünkü Rusya ile Türkiye arasında bazı konularda işbirliği var. Bu çerçevede Rusya, Türkiye’ye şimdiye kadar İdlib’de daha esnek davrandı. Peki, İdlib’de çatışmalar neden yoğunlaştı diye sorulabilir. Bunun en önemli nedeni Türkiye ve ABD arasında Suriye’nin Kuzeyinde oluşturmak istediği ‘güvenli bölge’ye ilişkindir. Bu hem Rusya’yı hem de Şam’ı çok rahatsız etti. Çünkü Rusya, ABD’nin Suriye’deki varlığından zaten rahatsız. Kalıcı olmasından ise tamamen rahatsız” diye belitti.
 
‘TÜRKİYE’NİN ÇIKMAMA İHTİMALİ VAR’
 
Şam’ın Suriye’nin kuzeyiyle ilgili sorunu Suriye’nin toprak bütünlüğü çerçevesinde çözmek istediğini dile getiren Levent, şöyle devam etti: “Oluşturulmak istenen güvenli bölge hem Şam’a hem de Rusya’ya rahatsızlık veriyor. Çünkü oluşturulacak güvenli bölgeden Türkiye’nin çıkmama ihtimali var. Hem Şam hem de Rusya buna yönelik tepkilerini İdlib üzerinden gösterdi. 2 seneden fazladır devam eden askeri operasyon birdenbire hızlandı. Hatta Türkiye’nin bir gözlem noktasını da içine alacak şekilde Suriye ordusu kontrol ettiği bölgeleri genişletti. Bu gelişmeler üzerine Cumhurbaşkanı Erdoğan Rusya’ya gitti. Şimdilik gerginlik nispeten yatışmış gibi görünüyor. Ancak önümüzdeki günlerde İdlib’e yönelik bir askeri operasyonun yoğunlaşarak devam edebilir.”
 
TAMAMİYLE RUSYA’YA BAĞLI
 
Türkiye’nin İdlib’de gözlem noktalarının oluşturulmasının Rusya’nın inisiyatifiyle gerçekleştiğini belirten Levent, Türkiye İdlib’de tamamen Rusya’ya bağımlı hale geldiğine dikkat çekti. Türkiye’nin İdlib’de büyük bir çıkmaz içerisinde olduğunu ifade eden Levent, “Türkiye orada varlığını koruyabilmek için elinden geleni yapmaya çalışıyor. Bu açıdan bütün fırsatları, hem Rusya hem de ABD açısından değerlendirmeye çalışıyor. Ama sahadaki gerçeklere bakacak olursak en azından Suriye ordusunun denetimi altına geçen bir gözlem noktası var. Şimdilik bunun korunmasını da Rusya üslendi. Operasyon yoğun ya da yoğunluğu düşse bile devam edecek ve önümüzdeki günlerde ya da haftalarda Türkiye’nin en az iki gözlem noktası daha Suriye ordusu kontrolüne geçecek. Bu açıdan değerlendirecek olursak Türkiye’nin İdlib’de manevra alanı tamamen Rusya’ya bağımlı. Burada operasyonlar neden bir anda hızlandırılıp bitirilmiyor diye sorulabilir. Burada da Türkiye ile Rusya arasında farklı dosyalar da söz konusu. Türkiye bir NATO ülkesi ve Rusya’nın da NATO üyesi olan bir dosta ihtiyacı var. Çünkü Rusya’nın da Kırım’dan Ukrayna’ya kadar birçok meselesi var. Bu açıdan Rusya’nın hassasiyetlerini gözetip nispeten elini rahatlatarak hareket etmeye çalışıyor” diye konuştu.  
 
PROTESTOLAR ARTAR 
 
İdlib’deki bazı grupların Cilvegözü Sınır Kapısı’nda Türkiye karşıtı yaptıkları protestoları da değerlendiren Levent, bunun beklenen bir durum olduğunu ifade etti. İdlib’e yönelik operasyonların devam etmesi halinde bu protestoların daha da şiddetleneceğini söyleyen Levent, “Çünkü İdlib’deki silahlı gruplar Suriye ordusunun güneyden Kuzeye doğru yani Hama ve Lazkiye kırsalından Türkiye sınırına doğru ilerledikçe buradaki cihatçı gruplar daha da sıkışacaklar. Türkiye’nin oradaki cihatçılara ne olup ne olmayacağına ilişkin bir çözüm bulması gerekiyor. Bu kolay değil, hatta imkansıza yakın. Bu noktada oradaki silahlı grupların ve sivillerin Türkiye’den beklentilerin çok yüksektir. Onların alanları daraldıkça Türkiye’ye daha fazla baskı yapmak isteyeceklerdir. Bu beklenmeyen görüntüler değildi ve son da olmayacak” dedi.   
 
ABD’NİN HAVA SALDIRISI 
 
ABD’nin İdlib’e yönelik hava saldırısına da değinen Levent, şunları dile getirdi: “ABD’nin neden böyle bir şey yaptığını bilmiyorum. Buna ilişkin sadece tahmin yürütebilirim. ABD ile Türkiye ilişkileri uzun süredir iyi değildi. Ancak güvenli bölge çalışmaları üzerinden nispeten de olsa yakınlaşmış gibi oldular. Ama hemen ardından Erdoğan Moskova’ya gitti. Belki ABD buna tepki olarak, ‘Sahada ben de varım’ diye İdlib’i vurmuş olabilir. İkinci bir şey daha var. Şimdi oradaki silahlı gruplar gerçekten çok sıkıştığı için kendilerine alan açmak isteyebilirler. Halep ve Hama kırsalına sarkmak için hamlelerde bulunabilirler. Belki de ABD müttefik ilişkisi yürüttüğü Kürtlere yönelik olası bir saldırıyı önlemek için bunu yapmış olabilir. Ama ben bunu daha çok hem Rusya’ya hem de Türkiye’ye mesaj vermek için yaptığını düşünüyorum.”
 
TÜRKİYE SURİYE’DE ÇIKMAZDA
 
Türkiye’nin Suriye’ye yönelik dış politikasının baştan sona hatalı olduğunu da dile getiren Levent, bunun revize edilmesi gerektiğini söyledi. Suriye’deki savaşa dahil olan ülkelerin yıllar içerisinde politikalarını birkaç kez revize ettiklerini ifade eden Levent, “2011’deki politikasında ısrar eden tek ülke şuanda Türkiye. Tamam, oradaki askeri varlığını korumaya çalışıyor ve elinde çok sayıda mülteci var. O mülteciler bir dönem Suriye’ye müdahale için Türkiye’ye gerekliydi. Ama zaman değişti. Rejim düşmedi. Suriye ordusu bütün haliyle duruyor. Ülkenin büyük bir bölümünü kontrol altına aldılar. Ama Türkiye hala aynı politikayla devam ediyor. Türkiye’nin, İdlib dahil Suriye politikası gerçekten çıkmaza girmiş durumda. En azından Şam ile görüşmelerin başlaması, sahadaki varlığını artık gerekçelendirmesi ve ne zaman çekileceğini ya da çekilme niyetinin olup olmadığını belirginleşmesi gerekir” şeklinde konuştu. 
 
MA / Ferhat Çelik

Haber/Fotoğraf: Mezopotamya Ajansı

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.