DOLAR 5,6541
EURO 6,3405
ALTIN 259,1
BIST 101.849
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 29°C
Parçalı Bulutlu

Kuzey ve Doğu Suriye modeli dünya gündeminde

04.07.2019
A+
A-

KOBANÊ – BM ve Avrupa devletlerinin görüşme trafiği başlattığı Kuzey ve Doğu Suriye Yönetimi, Suriye iç savaşına dair çözüm önerilerini söz konusu güçlere aktarmaya başladı. Karşılıklı yapılan ziyaretler çözümü yakınlaştırırken, Kuzey ve Doğu Suriye Yönetiminin Türkiye ile yeni bir sayfa açılmasını kolaylaştıracak çözüm gücü olarak gösterdiği isim Abdullah Öcalan.

 
Rakka ve  Dêra Zor’un özgürleştirilmeleri ile DAİŞ’in askeri varlığının Demokratik Suriye Güçleri (QSD) tarafından sona erdirilmesinin ardından Suriye iç savaşında çözüm odaklı başlayan diplomasi trafiği, sürece dahil olan güç odaklarının sayısının artmasıyla devam ediyor. Sorunun çözümündeki ana aktörlerden olan Kuzey ve Doğu Suriye’nin siyasi, askeri güçleri de bu yönlü kapsamlı çalışmalar içerisinde. Son dönemlerde özellikle Avrupalı güçlerin ziyaret ettiği bölgede, önemli başlıklarda tartışmalar yürütülüyor. 
 
İsveç, Belçika, İngiltere ve Avrupa Parlamentosu temsilci ve heyetlerinin yaptığı görüşmelerde, bölgenin siyasi olarak tanınmasından askeri alana kadar birçok konu masada. Bu ziyaretler devam ederken Demokratik Suriye Meclisi (MSD) de Avrupa’ya bir heyet gönderdi. 
 
MSD Eş Başkanı Riyad Derar liderliğindeki heyet, Fransa, Avusturya ve Almanya’nın yanı sıra Mısır’da toplantılar gerçekleştirecek. Bununla bağlantılı olarak Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi’nin Suriye krizinin çözümü için gerçekleştirilmesi planlanan Cenevre toplantılarında yer alması içinde kollar sıvanmış durumda. 
 
Uzun bir süredir tartışmalara konu olan Kuzey ve Doğu Suriye’de kurulması ön görülen güvenli bölge meselesi de taraflar arasındaki tartışma konularının başında yer alıyor.
 
KUZEY VE DOĞU SURİYE’YE ZİYARETLER
 
İsveç, Belçika, İngiltere ve Avrupa Parlamentosu temsilci ve danışmanlarından oluşan heyetler, Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi heyeti ile Qamişlo, Eyn İsa ve Kobanê’de çeşitli görüşmeler gerçekleştirdi. Görüşmelerde Kuzey ve Doğu Suriye’nin idari yapısı, ekonomisi, askeri durumu ve bölgenin siyasi olarak tanınması noktasında kimi konular tartışılmaya açıldı. Bölgedeki sistemin kabul görüp desteklendiği görüşmelerde, ayrıca esir DAİŞ’lilerin durumu da konuşuldu. Demokratik Suriye Güçleri’nin (QSD) esir aldığı DAİŞ’lilerin nerede ve nasıl yarılanması gerektiği konusunda heyetler birbirine görüş aktardı. Önümüzdeki günlerde Avrupa ve dünyanın farklı bölgelerinden heyetlerin yine bölgeyi ziyaret edeceği öğrenildi.
 
MSD’DEN ÇIKARMA  
 
Diplomatik anlamda yoğun bir sürecin yaşandığı bölgenin temsilcileri de, diplomatik görüşmeler ile sorunlarına çözüm arıyor. 
MSD Eşbaşkanı Riyad Derar liderliğindeki heyet, Avrupa’ya çıkarma yaptı. Suriye krizinin çözümü için projelerini tüm taraflara sunmaya hazırlanan MSD, daha önce gerçekleştirdiği ve birçok tarafın yer aldığı Suriyeliler Arası Diyalog Çalıştayları sonucunda oluşan heyet, ilkin Fransa ile oturdu. Paris’te gerçekleşen görüşmede özerk yönetimin tanınması, Şam yönetimi ile ilişkileri ve anayasanın nasıl olacağı konuları görüşüldü. Görüşmelerine devam eden MSD heyetinin önümüzdeki günlerde Avusturya, Almanya ve Mısır ile söz konusu konular hakkında çeşitli toplantılar gerçekleştirileceği aktarıldı.
 
CENEVRE HAZIRLIKLARI
 
Diplomatik ve siyasi gelişmeler bununla sınırlı değil. QSD ile Birleşmiş Milletler (BM) arasında çocukların silah altına alınmasını yasaklayan ve çatışmalardan korunmasını öngören sözleşme imzalandı. Bir ilk olma özelliğini taşıyan görüşmede, QSD Genel Komutanı Mazlum Ebdî, YPJ Genel Komutanı Newroz Ehmed ve Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetim Yürütme Meclisi Eşbaşkanı Ebid Hamid El-Mihbaş yer aldı. 
BM ile resmi bir şekilde ilişkilenmek, hem askeri hem de siyasi durumu tartışmaya açarken, Suriye krizinin çözülmesi için gerçekleştirilmesi planlanan Cenevre toplantılarına katılımın da gündeme getirildiği belirtiliyor. Bu konunun da taraflar arasında görüşüldüğü aktarılırken, gerçekleştirilmesi planlanan Cenevre toplantısına Kuzey ve Doğu Suriye’nin Özerk Yönetimi temsilcilerinin katılması için çalışmaların yapıldığı kaydedildi. 
Fransa başta olmak üzere birçok gücün bu duruma sıcak baktığı ve bölge temsilcilerinin resmi olarak davet edilmesine hazırlık yapıldığı belirtildi.
 
GÜVENLİ BÖLGE
 
Siyasi gündemin yanında askeri gelişmelerinde olduğu Kuzey ve Doğu Suriye’de tartışılan diğer bir konuda bölgede kurulacak olan güvenli bölge. Bu güne kadar ABD başta olmak üzere birçok gücün dahil olduğu görüşmelerde, çeşitli öneri ve talepler gündeme geldi. ABD’nin Kuzey ve Doğu Suriye ile Türkiye arasında arabulucu olduğu görüşmelerin kimi detayları da kamuoyuna yansımıştı. Ancak bu güne kadar net bir anlaşmaya varılmadığı bilgisine ulaşılırken, 5-10 kilometrelik sınır hattından YPG’nin çekileceği ve çekilen yerlere özerk yönetime bağlı yerel askeri meclislerden oluşturulan güçlerin konuşlandırılacağı dillendiriliyor. Bu alanda koalisyona bağlı güçlerin hava devriyesi atması da konuşulurken, buna Efrîn’deki durumun düzeltilmesi şartıyla Türkiye’nin de dahil olabileceği konuşulanlar arasında. Buna yönelik bölgede askeri meclislerin oluşturulması ile hazırlıklar da yapılırken, bazılarının ilanı da gerçekleştirildi.
 
ÖCALAN İLE GÖRÜŞME TIKANIKLIĞI AŞAR
 
PKK Lideri Abdullah Öcalan ile yapılan görüşmelerde de Suriye’ deki durum gündeme getirilirken, Öcalan’ın Suriye hakkındaki görüşleri bölge yönetimi ve halkı tarafından olumlu karşılandı. Öcalan’ın perspektiflerinin Suriye halklarının önünü açtığını belirten bölge temsilcileri, onunla yapılan görüşmelerin Türkiye ile yaşanılan tıkanıklığı aşabileceğini belirtiyor. Yöneticiler, Öcalan’ın Kuzey ve Doğu Suriye ile Türkiye siyaseti ve ilişkisini de farklı bir evreye taşıyacağı görüşünde.
 
MA / Nazım Daştan 

Haber/Fotoğraf: Mezopotamya Ajansı

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.